Beranováprijs 2020

De Jana Beranováprijs 2020 is toegereikt aan de Nederlandse schrijver en dichter Michael Tedja.

Prijswinnaar Michael Tedja in NRC Handelsblad: ‘Experimenteel zijn is noodzakelijk voor de wereld’.

De Jana Beranováprijs betreft een prijs voor literaire verdiensten, vernoemd naar een levende Rotterdamse dichter. Jaarlijks kent Woordnacht deze toe aan een Nederlandstalige auteur die de artistieke vrijheid en integriteit vooropstelt, zonder te hechten aan waardering op grond van conventionele, modieuze of morele criteria.

De jury van de Jana Beranováprijs bestaat in 2020 uit Wilma Scheffers (voorzitter), Bertram Mourits, Jurgen Maas en Sarah van Binsbergen. Aan de prijs is een bedrag van € 4.000 verbonden. De Jana Beranováprijs wordt mede ondersteund door Boekhandel Donner.

Uit het juryrapport: ‘Michael Tedja (1971) had al naam gemaakt als beeldend kunstenaar toen hij begon met schrijven, zowel van proza als poëzie, en op alle drie de terreinen valt de compromisloze en grensoverschrijdende eigenzinnigheid op. Tedja maakt, dicht en schrijft niet met een specifiek publiek voor ogen: hij nodigt uit in een universum waar alles mogelijk is, als je bereid bent goed te kijken, zonder verwachtingen of de wens om alles onmiddellijk helemaal te kunnen begrijpen.’ Dat maakt Michael Tedja volgens de jury tot de ideale laureaat van de Jana Beranováprijs 2020.

De uitreiking van de prijs is gepland op zaterdag 27 februari 2021 in Donner (Atrium).

Jana Beranová

Jana Beranová schrijft poëzie en proza. In 2008 ontving ze de Erasmusspeld voor haar inzet voor de letteren, en in 2009 – 2010 was ze stadsdichter van Rotterdam.

Ook maakte ze naam als vertaalster van de romans van Milan Kundera en veel Tsjechische dichters waarvoor ze een onderscheiding kreeg van de Tsjechische staat (Černín medaille). In 2008 publiceerde zij bij De Bezige Bij De geboorte van Sisyphus, een monumentale bundel als eerbetoon aan dichter-immunoloog Miroslav Holub.

Ooit als vluchtelinge met haar ouders uit het communistisch Tsjecho-Slowakije in Nederland beland, studeerde zij in Rotterdam af in de economie. Geleidelijk aan schakelde ze over op literatuur, was 18 jaar docent poëzie in de Maasstad en aan de Schrijversvakschool in Amsterdam.

In 2011 verscheen bij uitgeverij De Geus haar verzamelbundel Werkboek 1983-2010, een keuze uit zeven dichtbundels en nieuw werk, inclusief dvd met trompetspel van Eric Vloeimans en animaties van Sybren Kuiper. In hetzelfde jaar bundelde de Rotterdamse uitgeverij Douane haar stadsgedichten onder de titel Stad in de watten.

‘Ik voel me betrokken bij het breekbare en de maatschappij, naast de bomen en de bloemen die we gelukkig ook hebben,’ zegt zij. ‘Sinds mijn tekst voor de poster van Amnesty International: als niemand/ luistert/ naar niemand/ vallen er doden/ in plaats van/ woorden, werk ik vaak voor deze organisatie voor mensenrechten en als bestuurslid van PEN Nederland heb ik me jarenlang ingezet voor gevangen schrijvers via het internationale Writers in Prison Committee.’

Verschillende van haar gedichten zijn geplaatst in de openbare ruimte. Tijdens Poetry International 2013, werd bijvoorbeeld in het park Oude Westen (West-Kruiskade) de door beeldend kunstenaar Guido Marsille naar haar gedicht Klare taal gemaakte wegwijzer geplaatst. Maar ook elders – in Naarden, Den Briel en bij Kinderdijk zijn haar teksten permanent vereeuwigd op muren of anders. Vaak komt u haar naam tegen in bloemlezingen op thema of als werk in opdracht.